Ετερογένεια του Κλίματος και Καιρικά Φαινόμενα

Κατά καιρούς παρατηρούμε ποικίλα καιρικά φαινόμενα, τα οποία λαμβάνουν χώρα σε κράτη ανά την υφήλιο. Τα φαινόμενα αυτά άλλοτε είναι ίδια από χώρα σε χώρα και άλλοτε διαφέρουν αισθητά. Ο σκοπός του παρόντος άρθρου είναι μορφωτικός και στοχεύει στην μελέτη των λόγων που δημιουργείται αυτή η ετερογένεια από ήπειρο σε ήπειρο αλλά και στην ενημέρωση των πολιτών για βασικά καιρικά φαινόμενα που λαμβάνουν χώρα κατά διαστήματα.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες ο κύριος λόγος της ετερογένειας του κλίματος από περιοχή σε περιοχή είναι αφενός σε ποιο ημισφαίριο ανήκει η κάθε χώρα και αφετέρου σε ποιο μέρος του αντίστοιχου ημισφαιρίου βρίσκεται. Για παράδειγμα, χώρες που είναι πολύ κοντά στον Ισημερινό έχουν πιο θερμό κλίμα (βλ. χώρες τις Αφρικής) σε σχέση με χώρες που βρίσκονται σε μεγάλη απόσταση από τον Ισημερινό (βλ. Σκανδιναβικές χώρες). Ωστόσο, αν θέλαμε να προσδιορίσουμε καλύτερα τον όρο κλίμα ένας εμπειρικός ορισμός που θα μπορούσαμε να δώσουμε είναι η μέση καιρική κατάσταση που επικρατεί τα τελευταία χρόνια σε μια χώρα δηλαδή μια επισκόπηση των Μετεωρολογικών συνθηκών. Στο πλαίσιο αυτό, σε κράτη όπως η Ελλάδα και η Ισπανία παρατηρείται ότι υπάρχουν υψηλές θερμοκρασίες ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς μήνες αλλά και σχετικά ήπιοι χειμώνες, χωρίς ωστόσο να αποκλείεται η ύπαρξη υψηλού βαθμού κακοκαιρίας, κατά τόπους. Από την άλλη χώρες όπως η Αγγλία καθώς και η Βολιβία παρατηρείται ότι έχουν ψυχρό κλίμα και αρκετό κρύο κάποιες φορές, ειδικά τους χειμώνες.

Επιπρόσθετα, ανεξαρτήτου κλίματος το κύριο καιρικό φαινόμενο, το οποίο εκφράζει μια κακοκαιρία είναι η βροχή-καταιγίδα. Συνοπτικά, η καταιγίδα είναι ένα συχνό και βίαιο φαινόμενο που συμβαίνει κυρίως καλοκαίρι και φθινόπωρο με θερμικές υφέσεις από άλλα μέρη. Από τις καταιγίδες προκύπτουν και κεραυνοί αλλά και ισχυρές χαλαζοπτώσεις, μικροί κόκκοι στην Μετεωρολογία, που προκαλούν σοβαρές ζημιές στην περιουσία των ανθρώπων. Σημαντικός παράγοντας μιας καταιγίδας είναι: α) η αέρια μάζα πόσο υγρή είναι ή η θερμοκρασία της τροπόσφαιρας, β) η ηλιακή ακτινοβολία δηλαδή αν έχει προηγηθεί πολύ ζέστη υπάρχει θέρμανση νέφους, γ) το σημείο δρόσου όσο υψηλό είναι τόσο πιο μεγάλη ένταση, δ) η μεταβολή και ένταση ανέμου και ε) το λεγόμενο υψόμετρο (altitude).

Όσον αφορά την Ελλάδα έντονα φαινόμενα που σχετίζονται με βροχή εκδηλώνονται συνήθως από της 12:00 το πρωί ως τις 17:00 το απόγευμα και μεγαλύτερη ένταση παρατηρείται στα ηπειρωτικά μέρη. Τέλος, αξίζει να αναφερθεί ότι στην χώρα μας, τους καλοκαιρινούς μήνες παραδοσιακά καταγράφονται πολύ υψηλές θερμοκρασίες δηλαδή καύσωνας. Το θερμό αυτό κύμα είναι ένα αντικυκλωνικό σύστημα υψηλών πιέσεων από τη Δυτική και Νότια Αφρική (πχ. Αλγερία) ή την Ιβηρική Χερσόνησο. Για αυτό τον λόγο, πρέπει οι πολίτες να λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα προστασίας διότι ο καύσωνας είναι ένα από τα πιο σοβαρά καιρικά φαινόμενα που δυνητικά μπορούν να προκαλέσουν στον άνθρωπο προβλήματα υγείας.

Εν κατακλείδι, υπάρχουν πολλοί παράγοντες που το κλίμα διαφέρει από ήπειρο σε ήπειρο αλλά και μεταξύ των χωρών μιας ίδιας ηπείρου. Συνηθέστερα φαινόμενα που παρατηρούνται είναι οι καταιγίδες και οι καύσωνες, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ακόμα και σε πεδινά μέρη δεν μπορούν να εμφανιστούν έντονα καιρικά φαινόμενα όπως χιονοπτώσεις. Είναι σημαντικό οι πολίτες να είναι ενήμεροι πάνω σε βασικά ζητήματα που αφορούν τον καιρό και τις μεταβολές αυτού, ώστε να μπορούν να προστατεύονται από τα διάφορα φαινόμενα.

του Μαλακού Χριστόδουλου, Πτυχιούχου Διοίκησης Επιχειρήσεων

Σημειώσεις

1. Όλα τα παραπάνω αποτελούν προσωπικές απόψεις του αρθρογράφου, με βάση την εμπειρία που έχει από την ενασχόληση του με την Μετεωρολογία.

2. Μέρος της δομής και της σύνθεσης του περιεχομένου πραγματοποίησε μέλος της Επιστημονικής Ομάδας της σελίδας.

Τι είναι Μετεωρολογία;

Με την εξέλιξη της τεχνολογίας οι άνθρωποι μπορούν εύκολα να προβλέψουν τις καιρικές συνθήκες για κάποιο χρονικό διάστημα. Ωστόσο, μεγάλο μέρος του κόσμου δεν γνωρίζει με ποιον τρόπο γίνονται αυτές οι μετεωρολογικές προβλέψεις και πως χρησιμοποιούνται τα μοντέλα πρόγνωσης.

Αρχικά, θα πρέπει να αναφερθεί ότι η μετεωρολογία ανήκει στις θετικές επιστήμες και μελετά τα καιρικά φαινόμενα (βροχή, χιόνι και χαλάζι) που συμβαίνουν μέσα στην ατμόσφαιρα. Για την ακριβή καταμέτρηση πρόγνωσης καιρού χρησιμοποιούνται όργανα Φυσικής και μαθηματικοί τύποι. Ήδη από την Αρχαία Ελλάδα οι άνθρωποι προσπαθούσαν να μελετήσουν τα καιρικά φαινόμενα. Συγκεκριμένα, ο Αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος Αριστοτέλης έγραψε το βιβλίο «ΜΕΤΕΩΡΟΛΟΓΙΚΑ» που σημαίνει λόγος περί ατμόσφαιρας. Μεταγενέστερα υπήρξαν επιστήμονες που μέσω των ανακαλύψεων τους μπόρεσαν να διευκολύνουν την πρόβλεψη των καιρικών συνθηκών, όπως ο Τορικέλλι που ήταν μαθητής του Γαλιλαίου και ανακάλυψε το βαρόμετρο. Επίσης, ο Νορβηγός Βίλχελμ Μπγιέρκνες εισήγαγε μια νέα θεωρία που βοήθησε πολύ στην ακριβή πρόγνωση του καιρού.

Ωστόσο, η μετεωρολογία είναι μια επιστήμη ιδιαίτερα πολύπλοκη, για αυτό το λόγο υπάρχει ένας διαχωρισμός των κλάδων που την περικλείουν. Πιο αναλυτικά, μερικοί από αυτούς τους κλάδους είναι οι εξής: α) η Φυσική μετεωρολογία που μελετά την χημική σύσταση της ατμόσφαιρας καθώς και την ηλιακή ακτινοβολία, β) η Δυναμική που μελετά τις μεταβολές ενέργειας και την λειτουργία της ατμόσφαιρας, γ) η Συνοπτική που αναλύει τους προγνωστικούς χάρτες με σκοπό την πρόγνωση καιρού, δ) η Γεωργική που μελετά την ανάπτυξη των γεωργικών καλλιεργειών, την ανάπτυξη των φυτών καθώς και την επίδραση των καιρικών συνθηκών που την επηρεάζουν, ε) η Αερολογία που μελετά την ανώτερη ατμόσφαιρα, στ) η Πρακτική που αφορά τα μετεωρολογικά όργανα και τις παρατηρήσεις καιρικών συνθηκών σε πραγματικό χρόνο και ζ) η Γενική που ασχολείται με τα μετεωρολογικά φαινόμενα στην ατμόσφαιρα. Όλα τα παραπάνω μας δίνουν την δυνατότητα να μελετήσουμε τα μετεωρολογικά φαινόμενα δηλαδή τον Υετό* για να καταλήξουμε σε όσο το δυνατόν περισσότερο ακριβής προβλέψεις καθώς πάντα υπάρχει η πιθανότητα του λάθους των μοντέλων.

Συμπερασματικά, η μετεωρολογία έχει καθιερωθεί σε όλο τον κόσμο ως μία μεγάλη επιστήμη με υπερσύγχρονα συστήματα τεχνολογίας όσο περνούν τα χρόνια. Σκοπό έχει την καλύτερη ενημέρωση του κόσμου για τα καιρικά φαινόμενα ώστε να παίρνουν μέτρα ασφαλείας, για να προστατεύσουν την περιουσία τους στοχεύοντας στην ταχύτερη  αντιμετώπιση  των καιρικών φαινομένων.

του Χριστόδουλου Μαλακού, Πτυχιούχο Διοίκησης Επιχειρήσεων

 Σημειώσεις:

*Υετός είναι όλα τα ατμοσφαιρικά κατακρημνίσματα (βροχή, χιόνι, χαλάζι κ.α),  τα οποία είναι σε υγρή μορφή (βροχή) ή στερεά μορφή (χιόνι). Άρα, ο υετός συμπερασματικά περιλαμβάνει: την Βροχή, το Χιόνι, το Χαλάζι, το Χιονόνερο και την Πάχνη-Ομίχλη.

Πηγές: hmga.gr, meteoclub.gr, physiclessons.blogspot.com, users.sch.gr. Τα πνευματικά δικαιώματα της εικόνας ανήκουν στην google.